Interactive Lessons

Doğrusal eşitsizlikler: sayı doğrusunda göster, çöz, tam sayı çözümleri

Ders notları

Tanım

Eşitsizlik

Eşitsizlik, bir şeyin ötekinden büyük ya da küçük olduğunu söyler. Tek değil, çok çözümü vardır.
02468
Örnek
: 7, 7,5 ve 100 çözümdür.6 çözüm değil: yanlış
246810✔
Tanım

Dört işaret

< küçüktür, > büyüktür, ≤ küçük ya da eşittir, ≥ büyük ya da eşittir. “En çok” ≤, “en az” ≥ demektir.
x<3x>3x≤3x≥3
Örnek
Bir sınıfta en çok 30 öğrenci → Başlamak için en az 18 öğrenci →
10183040n≤3010183040n≥18
Kural

Sayı doğrusu

Dolu yuvarlak ● uç sayının çözüm olduğunu gösterir (≤ ≥). Boş yuvarlak ○ çözüm olmadığını gösterir (< >). Ok, çözümlerin nereye devam ettiğini gösterir. → ○ → ●
036x>3036x≥3
Örnek
→ 2’de ●, ok sağa → 2’de ○, ok sola
0246x≥20246x<2
Kural

Denklem gibi çöz

İki tarafa da topla, çıkar, çarp ve böl. İşaret aynı kalır.
3x−4≥11+43x≥15÷3x≥5
Örnek
: 5’i çıkar, sonra 2’ye böl.
xx125−5−5≠
Kural

İşareti ters çevir

İki tarafı NEGATİF bir sayıyla çarpar ya da bölersen işaret ters döner. Toplama ve çıkarma işareti hiç çevirmez.
−6−4−202✔✘
Örnek
: −4’e böl, işaret döner.
−6−4−202✔✘
Kural

Neden döner

Negatif sayı sayıları 0’a göre yansıtır: büyük olan küçük olur.
−6−3036−23−6−30364−6×(−2)
Örnek
eşitsizliğinin iki tarafını −3 ile çarp:
−15−10−5051015−15−15−10−50510153−15×(−3)
Kural

Harf sağda

x < 4 ile 4 > x aynı şeyi söyler. Harf hangi tarafta olursa olsun ok, çözüm olan sayılara bakar.
048x<40484>x
Örnek
ile aynı şeyi söyler:10’dan küçük sayılar, ok sola
261010>x2610x<10
Kural

Çift taraflı eşitsizlik

a < x ≤ b ikisi birden demektir. Üç parçayı birlikte çöz; negatif sayıda iki işareti de ters çevir.
ab
Örnek
: 2 ekle, sonra üç parçayı da 3’e böl.
−10123456
Kural

Tam sayı çözümleri

Uyan tam sayıları yaz: boş yuvarlaktaki sayı sayılmaz. Doğal sayılar 0’dan, pozitif tam sayılar 1’den başlar.
−1012345
Örnek
: tam sayılar −2, −1, 0, 1, 23 sayılmaz (boş yuvarlak): 5 tam sayı
−3−2−101234
Püf noktası

Bir sayı dene

Başladığın eşitsizlikte cevabın içinden bir sayıyı, dışından bir sayıyı dene. Birincisi doğru, ikincisi yanlış olmalı. ✔ ✘
−11357✔✘
Örnek
için çıkar. 6 ve 10’u dene: ✔ ✘
024681012✔✘
Püf noktası

Harfi pozitif tut

x’li terimleri x’in pozitif kaldığı tarafa topla; o zaman negatif sayıya hiç bölmezsin.
Örnek
: x’li terimler sağa, sayılar sola.
246−101020xypq
Dikkat!

Çevirmeyi unutmak

’dan birçok öğrenci yazar. ’ı dene: yanlış, doğru: işaret ters dönmeli.
−6−30✘✘−6−30✘✔
Örnek
:✘ ✔
−8−404✔✘−8−404✔✔
Dikkat!

Uç sayı

, 4’ü içermez. En büyük tam sayı çözümü 3’tür, 4 değil.
0123456✔✘
Örnek
:✘ en büyük tam sayı 7 ✔ en büyük tam sayı 6
23456789✔✘
Dikkat!

Negatif sayı toplamak

İşaret yalnızca çarpma ya da bölmede döner. önce olur, −2’ye bölünce .
7−2x>1−7−2x>−6÷(−2)x<3
Örnek
:✘ (boşuna çevrildi) ✔
−6−30✘−6−30✔
Uç durum

Her sayı ya da hiçbiri

her sayı için doğrudur. hiçbir sayı için doğru değildir. Harf yok olur.
−4−2024x+1>x−4−2024x+1<x
Örnek
: her sayı için doğru: hiçbir sayı için doğru değil
−4−20243>0−4−20243<0
Uç durum

Gerçek hayat

Hikâyede cevap uymalı: kalemler tam sayıdır (aşağı yuvarla), biletler tam sayıdır (yukarı yuvarla), bir not 10’dan büyük olamaz.
024681012✘
Örnek
Defterler 4 €, elinde 30 € var: en çok 7 defter
3044444442

Alıştırmalar

eşitsizliğini çöz ve cevabı çiz. Kolay
Çözümü göster
İki taraftan 5 çıkar:
4’te boş yuvarlak, ok sağa
02468
Cevap →
Kontrol: , yani 4 çözüm değil (boş yuvarlak).
eşitsizliğini çöz. Kolay
Çözümü göster
4 ekle:
3’e böl:
5’te dolu yuvarlak, ok sağa
2345678
Cevap →
Kontrol: , yani 5 çözümdür.
eşitsizliğini çöz. Orta
Çözümü göster
7 çıkar:
−2’ye böl ve işareti ters çevir:
0123456
Cevap →
Kontrol: , yani 3 çözüm değil; için .
eşitsizliğini çöz. Orta
Çözümü göster
3x çıkar:
6 ekle:
2’ye böl: , yani
02468
Cevap →
Kontrol: ve : 4’te eşit.
eşitsizliğini çöz ve tam sayı çözümlerini yaz. Zor
Çözümü göster
Üç parçadan da 1 çıkar:
2’ye böl:
Tam sayılar:
−3−2−1012345
Cevap → , altı tam sayı
Kontrol: (dahil) ve (dahil değil).
Mia’nın notları 5, 6 ve 4. Dört sınavda ortalamasının en az 6 olması gerekiyor. Son sınavdan kaç almalı? Zor
Çözümü göster
x son not olsun:
4 ile çarp:
24564x
15 çıkar:
567891011
Cevap → en az 9
Kontrol: ve .
Öğretmen misiniz?

Bu uygulamalarla tüm sınıfınıza canlı ders verin. İlk bir ay ücretsiz.

Ücretsiz deneyin

Bu sınıf düzeylerine uygun

IB (MYP, Diploma): MYP 1, MYP 2, MYP 3, MYP 4, MYP 5

Cambridge International: Lower Secondary, stage 7, Lower Secondary, stage 8, Lower Secondary, stage 9, IGCSE

Hollanda: 2. sınıf, 3. sınıf (havo, vwo), Havo · Matematik A

Türkiye (MEB): 7. sınıf, 8. sınıf

İngiltere (GCSE, A Level): Year 7, Year 8, Year 9

ABD (Common Core): Grade 6, Grade 7, Grade 8, Algebra 1

Bu konunun uygulamaları neler öğretir 6 uygulama

Sayı doğrusunda eşitsizlik

  • Eşitsizliği sayı doğrusunda gösterme
  • Halkanın ne zaman açık, ne zaman dolu olduğunu bilme
  • Bir sayının çözüm olup olmadığını sınama

Eşitsizliği çiz

  • Eşitsizliği sayı doğrusunda çizme
  • Bir çizime ait eşitsizliği yazma
  • Harf solda ya da sağda olacak şekilde eşitsizlik yazma

İşaret neden yön değiştirir

  • Eşitsizlik işaretinin ne zaman yön değiştirdiğini bilme
  • İşaretin yön değiştirmesini sayı doğrusunda iki sayıyla açıklama
  • Toplama ve çıkarmanın işareti hiç çevirmediğini bilme

Bir eşitsizliği çöz

  • Doğrusal eşitsizliği adım adım çözme
  • Negatif sayıya bölerken işareti çevirme
  • Çift eşitsizliği çözüp cevabı kontrol etme

Tam sayı çözümleri

  • Bir eşitsizliğin tam sayı çözümlerini bulma
  • Tam sayı üzerindeki açık halkanın sayılmadığını bilme
  • Çözümleri sayıp en küçüğünü ve en büyüğünü bulma

Günlük hayatta eşitsizlikler

  • Günlük hayattan bir durumu eşitsizlik olarak yazma
  • Eşitsizliği çözüp cevabı çizme
  • Cevabın anlamını söyleme: tam sayılar, aşağı ya da yukarı yuvarlama