Interactive Lessons

Omtrek en oppervlakte van rechthoeken

Lesnotities

Definitie

Omtrek: eromheen lopen

De omtrek is de afstand helemaal om een figuur heen. Tel alle zijden op, in cm of m.
7544
Voorbeeld
Zijden 5, 3 en 4 cm: cm
4 cm3 cm5 cm
Regel

Omtrek op een rooster

Loop om de buitenkant heen en tel de randjes van de hokjes. Randjes binnen in de figuur horen er niet bij.
12345678910
Voorbeeld
Een L van 3 hokjes: 8 randjes eromheen, dus 8 cm.
12345678
Regel

Een ontbrekende zijde

Ontbrekende zijde = omtrek − de som van de andere zijden.
abc?
Voorbeeld
Omtrek 20 cm, zijden 5, 6 en 4 cm: cm
6 cm4 cm5 cm?20 cm
Definitie

Oppervlakte: hokjes binnenin

De oppervlakte is de ruimte binnen een figuur. Tel de eenheidshokjes die hem bedekken, in cm² of m².
1234567891011121 cm1 cm1 cm²
Voorbeeld
3 rijen van 4 hokjes: hokjes = 12 cm²
433×4=12
Regel

De eenheid bepaalt het getal

Gebruik hokjes van dezelfde grootte. Een grote tegel bedekt meer dan een klein hokje, dus je hebt er minder nodig. 1 cm² is een vierkant van 1 cm bij 1 cm.
246
Voorbeeld
6 grote tegels van 4 kleine hokjes: kleine hokjes
6×4=24
Regel

Halve hokjes

Twee halve hokjes zijn samen één hokje. Tel de hele hokjes en dan de halve hokjes gedeeld door 2.
6+4÷2
Voorbeeld
5 hele en 4 halve hokjes: cm²
5+4÷2
Tip

Een onregelmatige figuur schatten

Tel de hele hokjes en de hokjes die minstens half binnen de figuur liggen. Tel de kleinere stukjes niet mee.
9+6
Voorbeeld
18 hele en 7 minstens halve:, ongeveer 25 cm²
18+7
Let op!

Oppervlakte is niet omtrek

Oppervlakte telt hokjes (cm²). Omtrek is een lengte (cm). Het zijn verschillende maten: haal ze niet door elkaar.
cm²cm
Voorbeeld
Een rechthoek van 5 bij 3 cm:oppervlakte 15 cm², omtrek 16 cm
5 cm3 cm15 cm²5 cm3 cm16 cm
Regel

Rechthoek: lengte × breedte

De hokjes liggen in rijen. Oppervlakte = lengte × breedte.
63
Voorbeeld
7 bij 4 cm: cm²
7 cm4 cm7×4=28
Regel

Rechthoek: de omtrek

Een rechthoek heeft twee lengtes en twee breedtes. Omtrek = 2 × (lengte + breedte).
6633
Voorbeeld
7 bij 4 cm: cm
7 cm7 cm4 cm4 cm
Definitie

Een vierkant

Alle vier de zijden zijn gelijk. Oppervlakte = zijde × zijde. Omtrek = 4 × zijde.
aa×a
Voorbeeld
Zijde 6 cm: cm² cm
6 cm6 cm6×6=36
Regel

Een zijde uit de oppervlakte of de omtrek

Breedte = oppervlakte ÷ lengte. Breedte = de halve omtrek − lengte. Een vierkant: de zijde is de wortel van de oppervlakte of een kwart van de omtrek.
6 cm?30 cm²6 cm?18 cm
Voorbeeld
Oppervlakte 24, lengte 6: Omtrek 20, lengte 7:
6 cm?24 cm²7 cm?20 cm
Bijzonder geval

Dezelfde oppervlakte, andere omtrek

Veel rechthoeken hebben dezelfde oppervlakte. De lange smalle heeft de langste omtrek, die het meest op een vierkant lijkt de kortste.
Voorbeeld
Oppervlakte 12:: 26 cm, : 16 cm,: 14 cm
26 cm16 cm14 cm
Bijzonder geval

Dezelfde omtrek, andere oppervlakte

Bij een vaste omtrek geeft het vierkant de grootste oppervlakte. Hoe meer het op een vierkant lijkt, hoe groter de oppervlakte.
Voorbeeld
Omtrek 16 cm:, , cm²
12 cm²15 cm²16 cm²
Regel

L-vormen: ontbrekende zijden

Kijk naar de overstaande zijden. De zijden in één richting zijn samen even lang als de overstaande zijden.
92??46
Voorbeeld
Buitenkant 12 m, een stuk van 5 m:ontbrekend: m
12 m?5 m
Regel

Splitsen of weghalen

Snijd de L-vorm in twee rechthoeken en tel de oppervlakten op, of haal de uitsparing weg van de grote rechthoek. Beide manieren geven dezelfde oppervlakte.
94269632
Voorbeeld
10 bij 8 m, een hoek van 4 bij 3 m weggelaten: m²
10 m8 m4 m3 m
Tip

Problemen: naar boven afronden

Een schutting loopt rondom: omtrek. Tapijt, verf en tegels bedekken: oppervlakte. Je koopt hele delen en hele blikken, dus een stukje telt als een heel.
1234
Voorbeeld
35 m schutting, delen van 2 m:, dus 18 delen
123456789101112131415161718

Oefenen

Een rechthoek is 8 cm bij 5 cm. Zoek de oppervlakte en de omtrek. Makkelijk
8 cm5 cm
Toon de oplossing
Oppervlakte:
8 cm5 cm8×5=40
Omtrek:
8 cm8 cm5 cm5 cm
Antwoord → oppervlakte 40 cm², omtrek 26 cm
Oppervlakte in cm² (hokjes), omtrek in cm (een lengte).
Een figuur heeft 7 hele en 6 halve hokjes. Wat is de oppervlakte? Makkelijk
Toon de oplossing
Twee helften zijn één hokje:
Antwoord → 10 cm²
Een half hokje is geen heel hokje.
Een rechthoek heeft een oppervlakte van 36 cm² en een lengte van 9 cm. Zoek de breedte en de omtrek. Middel
9 cm?36 cm²
Toon de oplossing
Eerst de breedte:
9 cm4 cm36 cm²
Dan de omtrek:
9 cm9 cm4 cm4 cm
Antwoord → breedte 4 cm, omtrek 26 cm
Zoek altijd eerst de ontbrekende zijde.
Rechthoeken met hele zijden hebben een omtrek van 24 cm. Welke heeft de grootste oppervlakte? Middel
7 cm5 cm6 cm6 cm
Toon de oplossing
Lengte + breedte is de halve omtrek:
,
35 cm²36 cm²
Antwoord → het vierkant, 6 bij 6: 36 cm²
Hoe meer het op een vierkant lijkt, hoe groter de oppervlakte.
Een L-vorm is een rechthoek van 10 m bij 8 m waar een hoek van 4 m bij 3 m uit is. Zoek de oppervlakte en de omtrek. Moeilijk
10 m8 m4 m3 m
Toon de oplossing
Grote rechthoek: . Uitsparing:
10 m8 m4 m3 m8012
Oppervlakte:
De hoek verandert de weg eromheen niet:
Antwoord → oppervlakte 68 m², omtrek 36 m
Haal de oppervlakte van de uitsparing weg, niet de zijden.
Een kamer van 4,5 m bij 3 m krijgt tapijt. Eén m² kost € 8. Hoeveel kost het tapijt? Moeilijk
Toon de oplossing
Oppervlakte: m²
Prijs:
Antwoord → € 108
Tapijt bedekt de vloer: oppervlakte, niet omtrek.
Een tuin van 12 m bij 7 m krijgt een schutting met een poort van 3 m. Een schuttingdeel is 2 m lang. Hoeveel delen koop je? Moeilijk
12 m7 m3 m
Toon de oplossing
Schutting: m
Delen:
Een stukje van een deel is een heel deel: naar boven afronden
123456789101112131415161718
Antwoord → 18 delen
Een schutting is een omtrek en de poort krijgt geen schutting.
Bent u docent?

Geef live lessen met deze applicaties aan uw hele klas. Probeer het gratis: de eerste één maand.

Gratis proberen

Past bij deze leerjaren

IB (MYP, Diploma): PYP, MYP 1, MYP 2, MYP 3

Cambridge International: Primary, stage 4, Primary, stage 5, Primary, stage 6, Lower Secondary, stage 7

Nederland: Groep 5, Groep 6, Groep 7, Groep 8, Vmbo basis (klas 3-4), Vmbo kader (klas 3-4), Vmbo gemengd/theoretisch (klas 3-4), Vwo · Wiskunde C, Klas 1

Turkije (MEB): Klas 3, Klas 4, Klas 5, Klas 6

Engeland (GCSE, A Level): Year 4, Year 5, Year 6, Year 7

VS (Common Core): Grade 3, Grade 4, Grade 5

Wat de applicaties bij dit onderwerp leren 7 applicaties

Omtrek: loop om de figuur heen

  • De omtrek van elke vorm vinden door alle zijden op te tellen
  • De omtrek van een vorm op een rooster vinden door eromheen te lopen
  • Een ontbrekende zijde vinden uit de omtrek
  • De omtrek van een kromme vorm schatten met een touwtje

Oppervlakte: tel de hokjes

  • De oppervlakte van een vorm vinden door eenheidsvierkantjes te tellen
  • Hele en halve vierkantjes tellen
  • De oppervlakte van een onregelmatige vorm schatten
  • Weten dat oppervlakte vierkantjes telt en niet de omtrek is

Rechthoeken: lengte × breedte en de omtrek

  • De oppervlakte van een rechthoek vinden: lengte × breedte
  • De omtrek van een rechthoek vinden met 2 × (lengte + breedte)
  • Oppervlakte en omtrek onderscheiden en welke gevraagd wordt
  • De ontbrekende zijde vinden uit de oppervlakte of omtrek

Zelfde omtrek, andere oppervlakte (en andersom)

  • De andere zijde en de oppervlakte vinden uit omtrek en lengte
  • Weten dat rechthoeken met gelijke omtrek een andere oppervlakte hebben
  • Weten dat rechthoeken met gelijke oppervlakte een andere omtrek hebben
  • Een rechthoek maken met een gegeven omtrek en een gegeven oppervlakte

L-vormen: ontbrekende zijden, splitsen en optellen

  • De ontbrekende zijden van een L-, U- of T-vorm vinden
  • De oppervlakte van een L-vorm vinden door te splitsen of aan te vullen
  • De omtrek van zo'n vorm vinden

Omtrek en oppervlakte in het dagelijks leven

  • Lengte × breedte gebruiken voor een vloer, muur of tuin
  • Een hek (omtrek) onderscheiden van tapijt, verf en tegels (oppervlakte)
  • De oppervlakte van een L-vormig terras en het aantal tegels vinden
  • Naar boven afronden als een deel van een pak een heel pak is

Figurenbouwer (puzzels)

  • Een vorm bouwen op een rooster met een gegeven oppervlakte en omtrek
  • Vierkantjes tellen voor oppervlakte en eromheen lopen voor omtrek
  • Weten dat vormen met gelijke oppervlakte een andere omtrek hebben